Mare Nummer 23     11 maart 2010

23

FOTO:
Vrouw vindt het wel best zo
Hoe erg dat voor feministen ook is

Femke Halsema geeft vanavond de Annie Romein-Verschoorlezing en gaat daarbij in discussie met Rosanne Hertzberger. De oudcolumniste van Mare geeft alvast een voorproefje.

Vijftig jaar geleden was dit land nog een volstrekt discriminerende seksistische staat. Als je als vrouw ging trouwen, mocht je niet meer werken. Vrouwen mochten zonder hun man geen contracten ondertekenen. Het minimumloon van de vrouw was tot 35 jaar geleden nog de helft van dat van de man. Dat hebben de feministen, de vrouwen die dapper vochten voor onze rechten, veranderd voor onze hele generatie. We hebben veel aan hen te danken.

Maar na jaren van wettelijke gelijkheid wordt nu pijnlijk zichtbaar dat dit niet heeft geleid tot praktische gelijkheid. Vrouwen zijn niet net als mannen gaan doen, ze werken nog steeds minder, zorgen vaker voor de kinderen en doen meer in het huishouden. En het ergste is dat vrouwen in onderzoeken massaal aangeven tevreden te zijn daarover. Dus gaan de huidige voorvechters van vrouwenrechten nog een stap verder. Vrouwen moeten nu niet alleen voor de wet gelijk zijn, ze moeten ook in praktijk gelijk zijn. De Quote 500 moet bevolkt worden door evenveel mannen als vrouwen, en hetzelfde geldt voor de laagste sociaal economische klassen. Zolang dat niet het geval is, is volgens Femke Halsema en vele feministen met haar, de emancipatie nog niet afgelopen. Dat zal zij vanavond tijdens de Annie Romein-Verschoorlezing betogen.

En hoezeer ik Femke, als vrouw, als politicus, als denker, ook waardeer, ik ben het met haar oneens.

Ten eerste vind ik de bemoeienis onterecht. Ik wil niet dat de staat zich gaat bezig houden met wie er stofzuigt, wie er afwast, wie er voor de kinderen zorgt, wie minder gaat werken. Ik vind dat een zaak van het gezin zelf. Pas als vrouwen onderdrukt worden, gediscrimineerd worden of ander onrecht wordt aangedaan, dan is er pas reden om in te grijpen.

De vrouwenbeweging probeert zo’n dergelijk onrecht aan te tonen. Dat de topbestuurders in het bedrijfsleven voornamelijk man zijn, zou komen door een mannenkartel: een mysterieus netwerk van mannen dat systematisch vrouwen uitsluit van de top van het bedrijfsleven. Maar het bestaan van zo’n netwerk is nooit bewezen en pas als de vrouwenquota in Noorwegen worden afgeschaft (waar het mannenkartel doorbroken zou moeten zijn), zullen we weten of het ooit heeft bestaan. Tot dan toe zullen we het met meer plausibele verklaringen moeten doen voor het gebrek aan vrouwen in de rijkste en machtigste regionen van de samenleving: vrouwen zijn bijvoorbeeld risico-averser dan mannen en beginnen daarom minder snel een onderneming. Vrouwen werken vaker in de zorg en in het onderwijs en dan meestal nog in deeltijdbanen, daar word je niet snel rijk van.

Die deeltijdbaan, dat is het paradijs van de vrouw. Het blijkt de ultieme oplossing: de vrouw brengt wat extra geld in het laatje, ze wordt extra uitgedaagd, ze voelt zich betrokken in de maatschappij en kan de rest van de week bij de kinderen blijven. Want, tot afschuw van de feministen, willen de meerderheid van de vrouwen dat dolgraag: een paar dagen per week thuis bij de kinderen zijn.

Nee, zeggen de feministen van deze tijd. Deze vrouwen zijn niet thuis omdat ze dat graag willen, dat wordt van ze verwacht in deze maatschappij. Dat is een ander verondersteld onrecht: de moederschapscultuur. Oftewel, de heersende moraal veroordeelt vrouwen die hun kinderen vijf dagen naar de crèche brengen. Ze werkt dus niet in deeltijd omdat ze dat wil, maar omdat ze dat moet.

Ik geloof dat niet. Onderzoek wijst uit dat maar een heel klein percentage van vrouwen in deeltijdbanen méér willen gaan werken als ze dat zou worden aangeboden. Sinds 2005 heeft de wet kinderopvang gezorgd voor een grote stijging in het aanbod van goede betaalbare crèches. Het enige wat dat tot gevolg heeft gehad, is dat er meer vrouwen zijn gaan werken in die crèches, daarnaast heeft het het aantal uren dat vrouwen gemiddeld werken niet verhoogd. Wat blijkt? Vrouwen kiezen veel vaker dan mannen voor een leven waarin ze meer tijd met de kinderen doorbrengen, hoe afschuwelijk de huidige feministen dat ook vinden.

Waar het op lijkt is dat politici zoals Femke Halsema allerlei misstanden willen rechttrekken waarvan het bestaan niet zeker is. De vrouw moet met quota, stimuleringsmaatregelen en andere wetgeving gelijk worden aan de man, terwijl het er niet op lijkt dat zij dat zelf wil. De Nederlandse vrouw is dolgelukkig in haar positie. Dankzij de keiharde strijd die feministen hebben geleverd in de vorige eeuw zijn ze wie ze nu zijn: vrij om carrière te maken, geld te verdienen, onderwijs te volgen en kinderen te krijgen. En als al die decennia van gelijkheid, geen gelijke verdeling van armoede en rijkdom oplevert, dan is dat misschien het resultaat van de vrijheid van de vrouw, het resultaat van hoe de vrouw haar leven wenst in te richten. En die keuze vrijheid hebben wij te respecteren.


Annie Romein-Verschoorlezing
Femke Halsema, fractievoorzitter Groen Links
Co-referent Rosanne Hertzberger
Do 11 maart, 20u, koffie vanaf 19.30 uur
Academiegebouw, Groot Auditorium
Aanmelden is niet nodig



Deel op Facebook

Tweet
Deel op Facebook